In het najaar van 2021 bleek iets opvallends uit onderzoek van Rabobank en het Nibud: ruim een kwart van de jongvolwassenen tussen 18 en 30 jaar belegde in cryptovaluta zoals bitcoin en ethereum. Voor een onderwerp dat nog niet lang bestaat, is dat een indrukwekkend aantal – en voor velen ook een beetje schokkend.
Wat direct opvalt is de tegenstrijdigheid in het verhaal. Enerzijds zetten jonge mensen enthousiast hun eerste stappen op de cryptomarkt, aangetrokken door verhalen over hoge rendementen en het vooruitzicht op snelle winst. Anderzijds geven de onderzoekers aan dat kennis over deze digitale munten vaak ontbreekt bij dezezelfde groep.
Je kunt het bijna zien als een moderne rite de passage: studeren, debatteren over duurzaamheid – en ondertussen een deel van je spaargeld in cryptomunten gooien. Het is een teken van de tijd, waarin financiële educatie niet langer vanzelfsprekend wordt meegegeven. Jongeren groeien op met online content, influencers op Instagram en TikTok, en advertenties die beloven dat ‘dit jouw kans is’ – en dat je maar beter vandaag kunt instappen voordat je de boot mist.
Maar daar wringt precies de schoen. Terwijl veel jongeren enthousiast investeren, begrijpen velen niet goed wat crypto eigenlijk is of hoe het werkt. Onderzoek toont bijvoorbeeld aan dat een aanzienlijk deel van jonge mensen de kernbegrippen rond cryptocurrency niet duidelijk vindt, of het nu om blockchain, volatiliteit of risico’s gaat.
Dat gebrek aan kennis is niet onschuldig. Cryptomunten staan bekend om hun extreme koersschommelingen – wat kansen biedt, maar ook enorme risico’s met zich meebrengt. Wat voor de één een winstgevende gok lijkt, kan voor een ander leiden tot flinke verliezen. Het is dan ook niet verwonderlijk dat de Rabobank en het Nibud daar zorgen over uiten: beleggen zonder voldoende begrip is als navigeren zonder kompas.
Toch is er ook een positieve kant. Deze generatie toont engagement met financiële thema’s waar hun ouders misschien nog weinig mee te maken hadden op hun leeftijd. Ze zijn bereid te leren, te experimenteren en hun geld te laten werken. Maar laten we eerlijk zijn: experimenteren met geld dat je echt niet kunt missen is niet hetzelfde als verstandig beleggen. Zeker niet in een domein waar harde garantie ontbreekt en waar de hype soms langer meegaat dan de onderliggende waarde.
Misschien is de belangrijkste les uit deze ontwikkeling niet dat jongeren dom of roekeloos zijn, maar dat we collectief beter moeten zorgen voor financiële educatie in het digitale tijdperk. Want durf hebben ze zeker – nu nog de kennis om die durf te temperen met verstand.
